बिशेष

“उदिते नैषधे काव्ये क्व माघ: क्व च भारवि:” [संस्कृत लेख]

२०७४ भदौ ३ शनिबार, काठमाडौं ।  अपरेऽस्मिन् काव्यसंसारे प्रजापतिरेक  नापर :।जगदेतत् अस्मैयथा रोचते तथेदं परिवर्तते ।यदि कवि : श्रृङ्गारी वर्तते चेत्र सर्वं श्रङ्गारमयं जगत् रोति । वेदाभ्यासजडः वितरागश्चेत् शुष्को वृक्ष तिष्ठत्यगे्र इव रसरहितं विषयवस्तु युक्तं चित्रकाव्यभिव जगत् संस्था पश्यति । ... बाँकी अंश»

देशको पिडाले दुखेको मन

२०७४ भदौ २ शुक्रबार, मेरो देश डुब्नै लाग्यो किनार लगाइलेउ सपुत छौ कि कोही माझी बचाइदेउ । माथिको देशभक्तिका शब्दझै आज मेरो देशलाई यो बाढीबाट बचाउने माझीको खाचो छ । डाक्टर भोला रिजालको शब्द र सत्यस्वरुपको संगीत र आवाजमा सजिएको गीतले भने जस्तै मेरो देश बचाउन हामी आफै माझी बन्नुको बिकल्प छैन । ... बाँकी अंश»

गीताको दूरदर्शीता : कलियुगका मानिसको यी १० व्यवहार हेर्नूस् त हुबहु मिलेका छन् 

२०७४ श्रावण ३२ बुधबार, काठमाडौं । श्रीमद् भागवत गीता हिन्दूहरुको प्रमुख ग्रन्थ हो । आज भन्दा लगभग ५००० वर्ष पहिले भगवान श्री कृष्णले आफ्नो ज्ञान आफ्ना साथी अर्जुनलाई दिएको सन्दर्भलाई लिएर गीता लेखिएको हो ।  ... बाँकी अंश»

चीनले भन्यो -'भारत जमिनको भोगी, एक इन्च दिए एक माइल खोज्ने चरित्र'

२०७४ श्रावण ३१ मंगलबार, एजेन्सी । डोकलाम विवादमा चीनले पुन: भारतलाई चेतावनी दिएको छ । चीनको सरकारी पत्रिका चाइना डेलीले लेख लेखेर चेतवानी दिएको हो । पत्रिकाले चीनको धैर्यताको पनि सीमा हुने भन्दै चीन आफ्नो संप्रभुता र क्षेत्रीय अखंडतासँग समझौता गरेमा त्यो ठूलो गल्ति हुने भारतको बुझाइले आफ्नै खुट्टामा बन्चरो हानेको लेखेको छ । ... बाँकी अंश»

'भारतीय र चिनियाँ दाजु-भाई नै डोक्लाम विवाद सामाधानको उत्तम विकल्प'

२०७४ श्रावण २५ बुधबार, एजेन्सी । तिब्बती बौद्ध धर्मगुरू दलाई लामाले बुधवार भारतीय-चिनियाँ दाजु-भाईको भावनाले नै दुई देशबीचको विवाद सामाधान गर्ने माध्यम भएको बताएका छन् । बुधबार दिल्लीमा भएको एक कार्यक्रममा उनले भने - 'भारत-चीन एक-अर्काको छिमेकी बनेर शान्तिसँग बस्नुछ ।' ... बाँकी अंश»

सरस्वतीको बारेमा गलत बुझाई, जुन तपार्इले बुझ्नैपर्छ

२०७४ श्रावण २४ मंगलबार, काठमाडौं । अधिकांश हिंदुहरुले सरस्वतीलाई व्यावसायिक तालिममा मात्र सीमित राखेका छन् । जो तपाईं स्कुलमा केही सिक्नु हुन्छ, जागिर पाइएला कि भनेर। सरस्वतीलाई बढीमा, कला-नृत्य-संगीत विधासम्म जोडिदिन्छौं हामी। सरस्वतीलाई किताब-कलम र पुस्तकालयहरुसँग जोडिएको हुन्छ । शिक्षाको दायरा भित्र पर्छिन् उनी।  ... बाँकी अंश»

संयमतालाई कमजोरी नबुझ्न भारतलाई चीनको चेतावनी

२०७४ श्रावण २० शुक्रबार, एजेन्सी । चीनले भारतलाई अहिले सम्म सीमामा संयम र सद्भावना देखाएको बताएको छ । चीनले बिहिबार साँझ वक्तव्य जारी गर्दै यो संयम हाम्रो बटम लाइन हो र भारतले यसलाई कमजोरी नबुझ्न चेतावनी दिएको छ । बिहिबारै भारतीय विदेशमन्त्री सुषमा स्वराजले दुई देशबीचको द्विपक्षीय सम्बन्ध राम्रो हुन सीमामा शान्ति हुनुपर्ने बताएकी थिइन् । ... बाँकी अंश»

निर्वाचित जनप्रतिनिधिलाई युवाको सुझाव

२०७४ श्रावण १८ बुधबार, काठमाडौं । सानो मुलुक भए पनि नेपालमा जन्मिएका नागरिक विश्वभर पुगेका छन् । विश्वका धेरैजसो मुलुकमा नेपाली पुगेका भएपनि गैरआवासीय नेपाली संघको औपचारिक तथ्यांकअनुसार विश्वका ५५ मुलुकमा नेपाली छन् । भारतमा मात्रै लगभग २० लाख नेपाली रहेको अनुमान गरिएको छ । ... बाँकी अंश»

थिङ्कट्याकले नै भन्न थाले भारत र चीनबीच अगष्ट भित्रमा युद्ध हुन्छ

२०७४ श्रावण १७ मंगलबार, एजेन्सी । भारत-चीन र भूटानबीच त्रिपक्षिय बिन्दु भनिने डोकलाम विवादको सामाधान भूटानले निकाल्न सक्ने विश्लेषण गर्न सुरु गरिएको छ । सो को लागि भुटान आफै विवाद सामाधानको लागि अघि आउनुपर्ने देखिन्छ । करीब डेढ महिनादेखि जारी रहेको डोकलाम विवाद यहि अवस्थामा रहे भारतीय सेना र चीनको पिपुल्स लिबरेशन आर्मी (पिएलए) बीच अगष्टको अन्त्य वा सेक्टेम्बरको पहिलो सातासम्ममा युद्ध हुन सक्ने खतरा बढेको छ । सो कुराको दावी सीमा विवाद हेर्ने थिङ्कट्याकले गरेका हुन् । यो दावी पिएलएको ९० औँ बर्षगाठ अगस्ट १ सँगै गरिएको छ । ... बाँकी अंश»

गर्विलो इतिहास, चुनौती र सम्भावनाबीच खेलकुद मन्त्री राजेन्द्रकुमार केसी

२०७४ श्रावण १७ मंगलबार, काठमाडौं । नेपाली काँग्रेसका सभापतिसमेत रहेका प्रधानमन्त्री शेरबहादुर देउवाले करिब ४५ दिनपछि आफ्नो मन्त्री परिषद विस्तार गरेका छन् । ... बाँकी अंश»

अरू एक हुन्छन्, हामी एकबाट दुई हुन्छौँ

२०७४ श्रावण ७ शनिबार, दोहा (कतार)। 'बर्मा गए पनि कर्मसंगै' भने जस्तै हामी जहाँ गए पनि हाम्रो आचरण सुधार्न सक्दैनौं । यहाँ कतारमा पनि हामीले देखाउने व्यवहार यस्तै छ । यहा काम गर्ने एक तिहाइ कामदार नेपाली छन् । कतारमा स्थापित धेरै जसो कम्पनीहरूमा नेपाली हरूको बाहुल्य पाईन्छ । यहाँ आप्रवासी कामदारहरू मध्ये अधिकांश हाम्रो छिमेकी मुलुक भारत पहिलो र दोस्रो स्थानमा नेपाल तेस्रो फिलिपिन्स र बंगलादेश चौथोमा पर्छ । ... बाँकी अंश»

भारत-चीन सीमा विवाद : किन कमजोर छ भारत ?

२०७४ श्रावण ७ शनिबार, काठमाडौं । भारत, भुटान र चीनबीचको त्रिदेशीय सीमानामा झण्डै एक महिनादेखिको तनाव साम्य हुने भन्दा पनि उत्कर्षतर्फ उद्दत रहेको दुईदेशीय आमसञ्चारहरुको समाचारले देखाउँछ । सीमा क्षेत्रको विषयलाई लिएर चिनियाँ तथा भारतीय सञ्चारमाध्यमहरुमा एकले अर्काे मुलुकलाई धम्काउने र चेतावनी दिने काम पछिल्ला दिनहरुमा बढी नै मात्रामा देख्न थालिएको छ । ... बाँकी अंश»

वीपीलाई दूध खुवाउने पोख्रेलको अनुभव- 'सून्दरीजल जेलमा पनि गाईकै दूध चाहिन्थ्यो'

२०७४ श्रावण ७ शनिबार, काठमाडौँ। “वीपीलाई सधैँ गाईकै दूध चाहिन्थ्यो, गाईले दूध नदिँदा म भैँसीको दूध लगिदिन्थेँ, तर वीपीले भैँसीको दूध थाहा पाएर तपाईंको गाईले दिएपछि मात्र ल्याउनुस् अहिले ल्याउनु पर्दैन, तपाईंले पैसा पाइरहनुहुन्छ ।” ... बाँकी अंश»

गुमेको मानवीय मूल्य र संवेदना

२०७४ श्रावण ६ शुक्रबार, काठमाडौं । महिला तथा बालिकाहरुको हत्या, बलात्कार, कुटाई पिटाई तथा उनीहरुमाथिका दुब्र्यबहारका घटनाहरु श्रृखंलाबद्ध रुपमा दिनहुँजसो संचारमाध्यममा आईरहेका हुन्छन र छन् नै । ... बाँकी अंश»

हामी सत्यको अभिब्यक्ती चाहन्छौ

२०७४ श्रावण २ सोमबार, काठमाडौं । हामी कुराकानी गर्छौ, कसैले बुझोस भनेर । चिठी पत्र लेख्छौ, ईमेल गर्छौ, प्रापकले सन्चो- बिसन्चो थाहा पाओस्, हालचाल जानोस्, प्रती-उत्तर लेखोस भन्ने आकांक्षा लिएर । अखबार पढ्छौ, कहाँ के भईरहेको छ र के हुँदै छ वा के भएको थियो भनेर जानकारी हसिल गर्नका लागी । कसैलाई शुभकामना, बधाई वा समबेदना ब्यक्त गर्छौ- एक अर्का का सुख- दुखमा सह्भागी र सम्बेदनशिल बन्न । पम्प्लेटिङ्ग्, पोस्टर आदी टास्छौ, केहि मह्त्वपुर्ण कुराको जानकारी दिने-लिने सुचना प्रवाह्का लागी । ... बाँकी अंश»

काठमाडौंका मेयरलाई खुल्ला पत्र

२०७४ श्रावण १ आइतबार, काठमाडौं ।आदरणीय मेयर विद्यासुन्दर शाक्य ज्यू नमस्कार । जहाँनिया राणा शासन, पञ्चायती व्यबस्था र राज्यतन्त्रको अन्य हुदै गणतन्त्रसम्म आइपुग्दा पाएको एउटा अधिकार अभिव्यक्ती स्वतन्त्रताको सदुपयोग गर्दै एउटा खुल्ला पत्र लेख्दै छु । तपाईसँग मेरो पत्र पढ्ने त समय छैन होला । तर पनि म अभिव्यक्ती स्वतन्त्रताको प्रयोग गर्दै केहि कुरा लेख्दै छु । कहाँबाट शरु गरु म अलमलमा परेको छु । जहाँनिया राणा शासन, पञ्चायती व्यबस्था र राज्यतन्त्रको अन्य हुदै अहिले मुलुक यतिबेला २०६२, ६३ को युगीन क्रन्तिका एजेण्डाहरु संस्थागत गर्ने अभियानमा होमिएको छ । ... बाँकी अंश»

कहाँ चुक्यो कांग्रेस ?

२०७४ असार ३१ शनिबार, युएई । नेपाली कांग्रेस अहिले इतिहास कै गम्भीर कमजोर अवस्थामा पुगेको छ। हुनत यस भन्दा पहिला पनि कांग्रेस ४ पटक दोस्रो स्थानमा नआएको भने होईन तर पहिलाको दोस्रो स्थान र अहिलेको दोस्रो स्थानमा धेरै भिन्नता छ। २०५१ सालको मध्यावधि निर्वाचन हुदा कांग्रेसका अधिकांश क्षेत्रमा सर्वमान्य नेता गणेशमानलेबागि उम्मेदवार खडा गरेका थिए भने २०५४ सालको स्थानिय निर्वाचन हुदा तत्कालीन गृहमन्त्री बामदेब गौतमले एकलौटि रूपमा चुनावलाई प्रभावित गर्ने काम गरिएको थियो। त्यस्तै २०६४ सालको पहिलो संविधान सभा निर्वाचनमा माओवादी पार्टीको आतंकको साथ साथै माओवादी पार्टीले उठाएका एजेण्डालाई पनि जनताले परिवर्तनको रूपमा लिन पुगे र त्यो बेला पनि कांग्रेस निकै कमजोर र संविधान सभामा सानो उपस्थितिको रूपमा रहन पुग्यो। ... बाँकी अंश»

प्रधानमन्त्रीका प्रेस संयोजक परियार भन्छन्–‘समावेशीतामा देउवा साँच्चिकै हिरो’

२०७४ असार २९ बिहिबार,  काठमाडौं । चौथो पटक प्रधानमन्त्री भएपछि काँग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवाले गठन गरेको मन्त्रिपरिषद समावेशी नभएको भन्दै आलोचना भयो ।  ... बाँकी अंश»

गृहमन्त्री जनार्दनजी अझै कति काट्न लगाउँछौ विपक्षीलाई ?

२०७४ असार २५ आइतबार, १० वर्षे स-शस्त्र जनयुद्ध र १९ दिने जनआन्दोलको बलमा राजतन्त्र अन्त्य भएर देश गणतन्त्रमा प्रवेश गर्‍यो। अब विस्तारै नेपाल प्रादेशीक शासन स्वरुपमा गणतन्त्रको नयाँ खाका संघीय स्वरुपमा अगाडी बढ्दै छ। नेपालको शासन प्रणाली केन्द्रित राज्य ब्यबस्थाको अन्त्य संगै अब बिकेन्द्रिकृत राज्य ब्यबस्थामा प्रवेश गरेको छ। सिंहदरबारको अधिकार स्थानीय निकायमा पुर्याइएको छ। तर पनि नेपाली जनताले अझै गणतन्त्रको स्वाद चाख्न पाएका छैनन् ।  ... बाँकी अंश»

चतुर्मासमा श्रावण महिनाको ब्रत कसरी बस्ने ?, नत्र पछुताउनुहोला नि !

२०७४ असार २४ शनिबार, काठमाडौं । हिन्दू धर्मका प्रमुख १० वटा नियमहरु छन् : ईश्वर प्राणिधान, संध्योपासना, व्रत, तीर्थ, त्योहार, दान, यज्ञ, संस्कार, सेवा तथा धर्म प्रचारहरु रहेका छन् । ईश्वर प्राणिधानको अर्थ ब्रह्मा नै सत्य हुन् । उनकै प्रति समर्पित रहेर सन्ध्या बन्धना तथा एक विशेष प्रार्थना गर्ने गरिएको हुन्छ । ब्रह्माको पूजाको लागि एक दिनको आठ प्रहर मध्ये पनि दुई प्रहर एकदर्म शसभ हुने गर्दछ । ब्रतमा श्रावण महिनाको पूरै महिना उपवास राख्नु जरुरी रहेको छ । तीर्थमा चार धाम तथा काशी यात्राको मात्रै पनि पुण्य हुन्छ । दानमा अन्न दान श्रेष्ठ हुन्छ । त्योहार पर्वमा मकर संक्रान्ति तथा कुम्भ पर्व महत्वपूर्ण हुन्छ । यज्ञमा पञ्चयज्ञको महत्व बढी रहेको छ । सेवाको लागि अनाथ गरिब बृद्ध र देशको सेवा सबैभन्दा महत्वपूर्ण हुन्छ । १६ संस्कारको अनुरूप नै वैदिक नियमबाट महत्वपूर्ण कार्य सम्पन्न गर्नु जरुरी रहेको छ ।  त्यसैले आफैंभित्र धर्मको प्रचारप्रसार गर्नु आवश्यक रहेको छ ।  ... बाँकी अंश»

नयाँ