बिशेष

प्रचारमुखी बजेटको संकेत दिने नीति तथा कार्यक्रम

२०७३ जेठ ७ शुक्रबार, अर्थ राजनीतिको दर्शनमा देखिने स्पष्टताले यसको गन्तव्य किटान गर्दछ । यसको सम्बन्ध विकाससँग हुन्छ र विकासको नाता योजना र बजेट सँग हुन्छ । अर्थतन्त्रको दिशा र लक्ष्य स्पष्ट भएपछि अर्थतन्त्रका प्राथमिकताहरुको पहिचान गर्न सकिन्छ । त्यसै अनुरुप साधनको विनियोजन र उपलब्ध साधनको उच्चतम प्रयोग गर्ने कार्यको लागि त्यसैसंग मिल्ने योजना तथा रणनीति तयार गरी कार्यान्वयनमा ल्याइने वातावरणको निर्माण गर्न सकिन्छ । यसरी स्पष्ट गरिएको आर्थिक, राजनीतिक तथा सामा ... बाँकी अंश»

विरामीका भगवान्, सरकारले नक्कली डक्टर भनेका सुजितको कथा, ‘मुद्दा मै जित्छु’

२०७३ बैशाख २९ बुधबार, डोटी। नक्कली प्रमाण–पत्रधारी चिकित्सक भएको आरोपमा मुद्दा खेपिरहेका डा.सुजित श्रेष्ठलाई डोटी पुर्वी चौकीकी हरीना बोगटी बिरामीका भगवान् मान्छिन् । सोमवार आफ्नो नातीको उपचारका लागि डोटी अस्पताल पुगेकी हरिनाले डा. सुजितलाई खोजिन् । अस्पतालका स्वास्थ्यकर्मीहरुले उनलाई नक्कली डाक्टर भएको आरोपमा प्रहरीले पक्राउ गरेको भन्दा उनले विश्वासै गरिनन् ।   आफु सिकिस्त विरामी भएर अस्पताल आउँदा डा.सुजितले सम्झाएको र उपचार गरेको कुरा सम्झदै हरिना भन्छि ... बाँकी अंश»

के एनसेलले लाभकर वापतको अरवौ रुपैयाँ कर सरकारलाई तिर्छ त ?

२०७३ बैशाख २५ शनिबार, काठमाडौ । सरकारले लाभकर वापतको रकम तिर्न भन्दै एनसेललाई चिठी काटेको म्याद भोली आइतबार २६ गते बैशाखमा सकिदैछ । यो समय सिमामा एनसेलले कर तिर्छ या तिर्दैन भनेर सर्वत्र चर्चा र चासो बढेको छ । पछिल्लो छाटकाट हेर्दा खेरी तिर्ने निश्चित प्राय देखिन्छ ।   आयकर ऐन अनुसार लाभ गर्नेले सेयर बिक्रीको २५ प्रतिशत रकम पूजीगत कर बापत तिर्नुपर्ने हुन्छ । एनसेलको ८० प्रतिशत सेयर बिक्री करिव १ खर्व ४० अर्वमा बिक्री भएको भनिएको छ । यसरी हेर्दा यस बापत तिर्नु प ... बाँकी अंश»

जापानमा नेपाली भएर बाँच्नेकी कुनै ठाउँ बिशेषको भएर ?

२०७३ बैशाख १९ आइतबार, नेपाल बसाइमा पनि त्यस्तो गाह्रो सारो त थिएन। तर जापान बसाईका क्रममा मलाई धेरैले भाग्यमानी नै भनिरहेका छन्। उनीहरु भन्छन, ' कार्यालय आयो गयो। जता जान पनि निस्फिक्री। कसैको सोधखोज छैन। रेमिटेन्सको साउ तपाइलाई त के छ र? जहाँ गए पनि हुने। न कामको चिन्ता न पैसाको चिन्ता।'     खासै धेरै लामो पनि छैन मेरो जापान बसाई। एक दुई महिना बस्छु फेरी नेपाल जान्छु। देख्ने जतिलाई त मेरो जीवन रमाइलो नै लाग्दो हो। जापान घुमेको घुमेकै छ। केटोलाई मोज छ। रेमिटेन्स  कम ... बाँकी अंश»

सुस्त पुनर्निर्माण कुटनीति

२०७३ बैशाख १७ शुक्रबार, सन् २००४ को डिसेम्बर २६ मा दक्षिण पूर्वी एशियाली मुलुक इण्डोनेशियाको एउटा सिंगो प्रान्त आचेह पानीमा बिलय भयो । त्यो विनासकारी सुनामीपछि इण्डोनेशियन जनताले पुनर्निर्माण कुटनीति अबलम्बन गरे । भौतिक विकासका अतिरिक्त आईटी र अडिटको क्षेत्रमा त्यहाँ अहिले लोभलाग्दो प्रगति हासिल भएको छ । सम्भवत विध्वंसकारी सुनामीपछि राहत, पुर्नस्थापना तथा पुनर्निर्माणका दर्जनौं शिर्षकमा प्राप्त हुन आएको वैदेशिक सहायताको उपयोग वा दुरुपयोगको सम्बन्धमा गरिएको गतिल ... बाँकी अंश»

प्रचण्डलाई माडीबासी युवकको खुल्लापत्र

२०७३ बैशाख १५ बुधबार, अध्यक्ष प्रचण्डज्यू, सन्चै हुनुहुन्छ होला? आरामको कामना गर्दछु। आज–भोली त स्वास्थ्य स्थितिलाई ख्याल गर्दै ३ बजे अगाडी कसैलाई नि भेट्नु हुदैन रे भन्ने सुनेको थिए। अब विस्तारै–विस्तारै राजनितीबाट विश्राम लिनुपर्यो भन्ने प्रेसर तपाईकै स्वास्थ्यले सायद तपाईलाई गर्न लागे जस्तो छ। अध्यक्ष प्रचण्डज्यू, म तपाईकै गृह जिल्ला चितवनको माडीको एक युवक हु। पेशाले पत्रकारिता गर्छु। अध्यक्ष प्रचण्डज्यु, तपाईले विर्सिसक्नुभएको तपाई अनि तपाईको पार्टी एकिक ... बाँकी अंश»

प्रेमका कुरा: घरमा श्रीमती भएपनि सबैलाई बिहे गर्छु भनेर झुक्काउँथें

२०७३ बैशाख १३ सोमबार, प्रेम मानव जीवनको एउटा अभिन्न अंग हो। फ्रायडीय मनोविज्ञानको सिद्धान्त अनुसार पनि कुनैपनि केटामान्छे केटी मान्छेको अगाडि पर्दा सामान्य भन्दा भिन्न अनुभव हुनु अस्वभाविक होईन। तर, कतिपय अवस्थामा समाजको स्थिती अनुसार पनि मनोविज्ञान परिवर्तन हुनसक्छ।   मेरो जीवनमा पनि सामाजिक परिस्थितीको कारणले मैले कुनैपनि केटीहरूप्रति गाउँको विद्यालयमा पढुन्ज्याल समाजको स्थिती, सामाजिक बन्धन र मेरो व्यक्तिगत स्वभावले पनि हुनसक्छ विपरित लिङ्गीहरूसँग माय ... बाँकी अंश»

पोखरा एयरपोर्ट र रबिन्द्र दाई

२०७३ बैशाख १३ सोमबार, दाई धेरै भो तपाईसँग भेट नभएको पनि आरामै हुनु हुन्छ होला। यसबीचमा किताब पनि निकाल्नु भएको रहेछ। पढ्ने मौका पाएको छैन। नेपालबाट मगाएको छु।  आउँदै छ। किताब पढे पछि किताबको बारेमा चर्चा गरुला। दाई गाउँघर तिर गइराख्नु भएको होला। यसो गाउँघरतिर कुरा हुँदा सबैले दाईको बारेमा कुरा गर्छन। अब त एयरपोर्ट पनि वन्ने भो। आइज गाउँमै रिसोर्ट खोलुला भन्छन। एयरपोर्ट निर्माणको लागि दाई को पनि धेरै मेहेनत देखेको छु। कामरेड प्रचण्डले त चीन गएर मैले मागेको २ वटा कुरामा ... बाँकी अंश»

कांग्रेसको एउटै विकल्प राजनीतिक सहमति

२०७३ बैशाख १० शुक्रबार, काठमाडौं । ‘(१) यस संविधान बमोजिम संवैधानिक परिषद्को सिफारिसमा नियुक्त हुने प्रावधान न्यायाधीश, सर्वोच्च अदालतका न्यायाधीश, न्याय परिषद्का सदस्य, संवैधानिक निकायको प्रमुख वा पदाधिकारी र राजदूतको पदमा नियुक्ति हुनुअघि संघीय कानून बमोजिम संसदीय सुनुवाई हुनेछ । (२) उपधारा (१) को प्रयोजनका लागि संघीय संसदका दुवै सदनका सदस्यहरु रहने गरी संघीय कानून बमोजिम पन्ध्र सदस्यीय एक संयुक्त समिति गठन गरिनेछ ।’ यो नेपालको संविधान २०७२ को भाग–३२, धारा २९२ को व ... बाँकी अंश»

संसदीय सुनुवाईमा समेत नलाग्ने भो कांग्रेसको रोइकराई

२०७३ बैशाख ९ बिहिबार, काठमाडौं । वर्तमान केपी शर्मा ओली नेतृत्वको सरकारले संवैधानिक निकाय र न्यायालय तथा कुटनीतिक निकायमा धमाधम नियुक्ति एवं सिफारिसलाई तीब्रता दिएको छ । जसले सत्ताधारी सबैको छाती चौडा बनाउँदा प्रमुख विपक्षी दल कांग्रेसलाई ठूलो चोट लागेको छ । कांग्रेस सबैतिरबाट ओझेलमा परेको छ ।    अहिले प्रधानन्यायाधीश र रादूत नियुक्तिको विषयलाई लिएर संसदीय सुनुवाई तथा नियमावली पारित गर्ने विषयको बहस चलेको छ । जसमा दलहरु समयमै गर्नु पर्ने काम वा लिन पर्ने निर्ण ... बाँकी अंश»

नेविसंघ विगत, वर्तमान र अबको बाटो

२०७३ बैशाख ९ बिहिबार, जहानिया राणा शासनको पञ्जाबाट मुलुकलाई मुक्त गर्दै मुलुक र जनतालाई स्वाधिन र स्वतन्त्र बनाउने राजनैतिक जागरणको मोर्चामा १९९७ देखी नै विभिन्न स्वरुप र भुमिकामा राणा बिरोधि संघर्षका आन्दोलन सञ्चालन गर्दै आएका तत्कालीन तरुण विद्यार्थीहरुकै योगदानको जगमा स्थापित विद्यार्थी आन्दोलनको संगठित रुवरुप हो नेविसंघ।   विसं. २००३ सालमा स्थापना भएको नेपाली छात्र संघ स्थापनापुर्व राणा विरोधि जयतु संस्कृतम आन्दोलनको माध्ययमबाट निंरकुशताको जग हल्लाएक ... बाँकी अंश»

साथ माग्दा भिक्षा नसम्झनु ! तिम्रो हैसियत मेरो भन्दा धेरै तल छ

२०७३ बैशाख १ बुधबार, तिमीले नजानिदो पाराले दिएको चोटबाट मुक्त हुन अझै पनि मैले धेरै स्रघर्ष गरिरहनु परेको छ। तिमीले मेरा लागि दिएको चोटले हेर त मेरा परिवार छिमेकी र सारा मेरा शुभेक्षुकहरू समेत कति चिन्तित भएका छन्। तिमी र म एक असल मित्र हौं भन्ने कुरा सयौ संसारले बुझिरहेको छ। तर तिमीले एक निमेषमा लिएको प्राण घाटक निर्णयले गर्दा हाम्रो त्यो सम्बन्धलाई कथि सतहमा पुर्‍याईदिएको छ तिमीले कुनैबेला कल्पनासम्म पनि गरेका छौं।  तिमीले यदि कल्पनासम्म गरेका थियौ भने म माथि त्य ... बाँकी अंश»

सधै राम्रो लेख्न पाइयोस; नयाँ बर्ष २०७३को शुभकामना

२०७३ बैशाख ४ शनिबार, काठमाडौँ। तपाई हाम्रो घर आँगनमा नयाँ बर्ष २०७३को पहिलो किरण परिसकेको छ। नयाँ बर्षको पहिलो किरणले तपाई हामीलाई नयाँ उत्साह दिएको छ। २०७२ साल प्राकृतिक, राजनीतिक र आर्थिक रुपले हामीमाथि जसरी वज्रिएपनि यस्तो नियती नदोहोरिने आशामा नयाँ बर्षको शुभारम्भ सबैले गरेका छन्। एक अर्कामा शुभकामना पनि २०७२ लाई भुलाउने प्रयास छ। देशले २०७२ सालमा दशकौदेखि नेपालीहरुले आफ्नै प्रतिनिधीबाट संविधान वनाउन देखेको सपना पुरा भयो।    संविधानसभाबाट संविधान जारी भ ... बाँकी अंश»

ओलीले भने, ‘नेपालबारे देशबाहिर भएको बहस मौसम धमिलिएको बेला आएको हुरी हो’ (पूर्णपाठ)

२०७२ चैत ३० मंगलबार, काठमाडौं । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले नयाँ वर्षको पूर्व सन्ध्यामा राष्ट्रका नाममा सम्बोधन गर्दै नेपालको संविधान र मानवअधिकारका सम्बन्धमा देशबाहिर भएको चर्चा ‘मौसम धमिलिएको बेला आएको हुरी हो’ भनेका छन् । प्रधानमन्त्रीको कार्यालय सिंहदरबारमा राष्ट्रका नाममा सम्बोधन गर्दै ओलीले ओलीले समस्या परेका बेला सामाजिक निष्ठामा प्रहार भएको बताए । ओलीले विशेषतः नाकाबन्दी विर्सन कठीन हुने घटना भएको टिप्पणी गरे ।   ओलीले मधेसको समस्या समाधानका ... बाँकी अंश»

दुखहरु बीच दीपावली गरेको २०७२ लाई फर्केर हेर्दा

२०७२ चैत २८ आइतबार, सबै कुरा सामन्य तवरले चल्दै थिए। साल २०७२ संग धेरै अपेक्षा पनि थिएन। तमाम सामान्य ब्यक्ति जसरी नै करियर बनाउने समय आयो, मास्टर्स डिग्री पनि सकिदैछ अब कुनै न कुनै क्षेत्रमा काम सुरु गर्नु पर्छ लगाएतका योजनाहरु भन्दै थिए, मेरापनि। नयाँ बर्ष २०७२को सुरुवात संगै बजारमा हल्ला चल्न थालेको थियो यो बर्ष मंगलबारबाट सुरु भएको छ, खै के के हुने हो? मंगलबारबाट नयाँ बर्ष सुरु हुदाँ, यस्तै यस्तै कुराहरु चल्दै थिए।    नभन्दै २०७२ बैशाख १२ गते मध्यान्ह १२ बजेले बा ... बाँकी अंश»

काँग्रेसमा नयाँ ध्रुवीकरण

२०७२ चैत २६ शुक्रबार, अपेक्षा गरिएअनुरुप नै काँग्रेसका सभापति शेरबहादुर देउवाले एक महिनाको अन्तरालमा दोस्रो महत्वपूर्ण विजय हासिल गर्नुभएको छ, त्यो पनि ठूलो मतान्तरका साथ। पहिलो विजय पार्टी सभापतिका रुपमा थियो भने बुधबार देउवा संसदीय दलको नेता निर्वाचित हुनुभएको छ ।  यी विजयसँगै देउवाको पक्षमा पार्टीभित्र एकमना अवस्थाको सिर्जना हुन पुगेको छ ।  उहाँ अब पार्टी सभापतिसँगै संसदीय दलको नेताका रुपमा पार्टीभित्र सर्वशक्तिशाली नेताका रुपमा स्थापित हुनुभएको छ ।  काँग ... बाँकी अंश»

चीनको यस्तो छ भित्री एजेन्डा

२०७२ चैत २३ मंगलबार, क्याम्ब्रिज। चिनियाँ अधिकारीहरूसँग कुराकानी गरेर एक साता बिताई म भर्खरै बेइजिङबाट फर्केँ। त्यहाँ म चिनियाँ, वरिष्ठ विदेशी अधिकारी र शीर्ष व्यापारिक अधिकारीहरू सम्मिलित हुने चाइना डेभलपमेन्ट फोरम (चीन विकास मञ्च) को वार्षिक भेलामा सहभागी भएको थिएँ।  चिनियाँ सरकारले भर्खरै उसको १३ औँ पञ्चवर्षीय योजना सार्वजनिक गरेको थियो र अधिकारीहरू चीनको भविष्यका लागि सो योजनाको उद्देश्य के रहेको छ भनी व्याख्या गर्न व्यग्र थिए।   पछिल्लो पञ्चवर्षीय योज ... बाँकी अंश»

नयाँ बर्षको आगमनमा छाएको सुनसान

२०७२ चैत २२ सोमबार, कतै भनिएको छ - कुनै राष्ट्रलाई नष्ट गर्नु छ भने पहिला उनीहरुको भाषा(संस्कृति)लाई समाप्त पार र अर्को भाषा/संस्कृति भित्र्याऊ अनि त यसले राष्ट्रमा बेग्लै विश्वावलोकन/दृष्टिकोण ल्याइदिन्छ ।   पछिल्ला बर्षहरुमा नेपालमा 'नयाँ वर्ष पर्व' मनाइने समयमा ह्वात्तै 'प्याराडाइम सिफ्ट' भएको पाइन्छ । फेसबुकलाई नै आधार बनाएर मैले गरेको सर्भेमा एक नेपाली र अर्को नेपालबिच नयाँ वर्षको शुभकामना ई.सं.को नयाँ वर्ष शुरु हुनु दुई हप्ताभन्दा अघि बाट जति उल्लास र स ... बाँकी अंश»

' १५ वर्षमा नेपालको अर्थतन्त्र कायापलट नै हुन्छ '

२०७२ चैत २० शनिबार, अमेरिका। अम्विका प्रसाद अधिकारी अमेरिकामा आउने नेपालीहरुमा पहिलो पुस्ताको व्यक्तित्व हुन। सन् १९७८ मा अमेरिकामा अध्ययनका लागि आउनु भएका अधिकारीले सन् १९८६ मा दोश्रो पटक पिएचडी उपाधिको लागि अमेरिका आएका थिए। उनले सन् १९९१ मा शहरी योजनामा हावर्ड युनिभर्सिटीवाट पिएचडीको उपाधि हासिल गरेका थिए। उनको उपाधि "शहरी योजना तथा नमूना " मा भएको हो। अमेरिकाको एरिजोनाको टेम्पेमा रहेको एरिजोना स्टेट युनिभर्सिटीमा अध्यापन तथा अनुसन्धान गर्दे आएका अधिकारी ... बाँकी अंश»

पर्खाल बिनाको घर जस्तो देश

२०७२ चैत १७ बुधबार, नेपालमा नागरिकता प्रमाणपत्र दिने–लिने कानूनको खास शुरुवात सर्वप्रथम नेपाल नागरिकता एैन २००९ र नेपाल नागरिकता नियमावली २०१५ बाट भएको मान्नु पर्दछ । सं.२०१५ पछि, नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र सरकारी काम काजमा आवश्यक नपर्ने भएपनि यदा कदा कुनै हाकिम कारिंदाले  कुरा उठाई दिंदा मधेश गोश्वारा एैन र काठमाण्डौ मजिस्ट्रेट को सवाल जस्ता २०१२ सालका कानूनले व्यवस्था गरेका बडा हाकिम र मजिस्ट्रेटले नागरिकता माग्न जानेलाई “तपाई फलाना नेपालको जन्मसिद्ध स ... बाँकी अंश»

नयाँ