काठमाडौँ । भारतीय राष्ट्रपति द्रौपदी मुर्मूले राज्यसभाका लागि चार सदस्य मनोनित गरेकी छिन् । मनोनित हुनेमा पूर्व सरकारी वकिल र लोकसभा चुनावमा भाजपा उम्मेदवार उज्ज्वल निकम पनि छन् । निकम २६–११ मुम्बई आक्रमणसहित धेरै उच्च–प्रोफाइल मुद्दाहरूमा सरकारी वकिल भइसकेका छन् ।

यी बाहेक केरलका वरिष्ठ सामाजिक कार्यकर्ता र शिक्षाविद् सी सदानन्दन मास्टर, भारतका पूर्व विदेश सचिव हर्षवर्धन श्रृंगला र इतिहासकार र शिक्षाविद् मीनाक्षी जैन पनि राज्यसभा जानेछन् । यी नियुक्तिहरू ती पदहरूका लागि गरिएको हो जुन पहिले मनोनित सदस्यहरूको सेवानिवृत्तिको कारणले रिक्त थिए ।

भारतीय संविधानको धारा ८० (३) अन्तर्गत, राष्ट्रपतिलाई राज्यसभामा १२ सदस्य मनोनित गर्ने अधिकार छ । यी सदस्यहरू कला, साहित्य, विज्ञान, समाज सेवा जस्ता क्षेत्रमा विशेष योगदानका लागि निर्वाचित हुन्छन् । 

हाल राज्यसभाको कुल संख्या २४५ छ, जसमा २३३ निर्वाचित र १२ मनोनित सदस्यहरू छन् ।

मोदीको शुभकामना 
मनोनितहरुका बारेमा भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले प्रशंसा गरेका छन् । उनले मनोनित चारै जनालाई शुभकामना दिएका छन् । मोदीले सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्म एक्समा निकमबारे भने, ‘कानूनी क्षेत्र र हाम्रो संविधानप्रति उज्ज्वल निकमको समर्पण अनुकरणीय छ।  उहाँ एक सफल वकिल मात्र हुनुहुन्न, तर महत्त्वपूर्ण मुद्दाहरूमा न्यायको लागि प्रयासहरूमा पनि अग्रपंक्तिमा रहनुभएको छ।’

उनले भने, ‘आफ्नो कानूनी करियरभरि निकमले सधैं संवैधानिक मूल्यमान्यताहरूलाई सुदृढ पार्न र आम नागरिकहरूसँग सम्मानजनक व्यवहार सुनिश्चित गर्न काम गर्नुभएको छ। राष्ट्रपतिले उहाँलाई राज्यसभामा मनोनित गर्नुभएकोमा खुशी लागेको छ। उहाँको संसदीय इनिङ्सको लागि मेरो शुभकामना ।’

मोदीले श्रृङ्गलाको बारेमा भनेका छन् कि उनले एक कूटनीतिज्ञ, बौद्धिक र रणनीतिक विचारकको रूपमा उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका छन् ।

उनले भने, ‘वर्षौंदेखि, उहाँले भारतको विदेश नीतिमा महत्वपूर्ण योगदान दिनुभएको छ र जी २० को हाम्रो अध्यक्षतामा पनि योगदान दिनुभएको छ । म खुशी छु कि उहाँलाई राष्ट्रपतिले राज्यसभामा मनोनित गर्नुभएको छ। उहाँको अद्वितीय दृष्टिकोणले संसदीय कार्यबाहीमा अझ समृद्धि ल्याउनेछ।’

प्रधानमन्त्रीले सी सदानन्दन मास्टरको प्रशंसा गरे र उनको जीवनलाई ‘साहसको प्रतीक र अन्यायको अगाडि नझुक्ने भावना’ को रूपमा वर्णन गरे।

मोदीले भने, ‘हिंसा र धम्कीले राष्ट्रको विकासको लागि उहाको जोशलाई रोक्न सकेन । शिक्षक र सामाजिक कार्यकर्ताको रूपमा उहाँको प्रयास पनि प्रशंसनीय छ। उहाँको युवा सशक्तिकरणमा गहिरो विश्वास छ।’

प्रधानमन्त्री मोदीले मीनाक्षी जैनलाई राष्ट्रपतिले राज्यसभामा मनोनित गर्नु धेरै खुशीको कुरा भएको बताएका छन् । मोदीले भने, ‘उहाँले एक विद्वान, अनुसन्धानकर्ता र इतिहासकारको रूपमा आफ्नो छुट्टै पहिचान बनाउनु भएको छ । शिक्षा, साहित्य, इतिहास र राजनीति विज्ञानको क्षेत्रमा उनको कामले शैक्षिक बहसलाई उल्लेखनीय रूपमा समृद्ध बनाएको छ। उहाँको संसदीय कार्यकालको लागि शुभकामना।’