अर्मेनिया र अजरबैजानबीच शान्ति सम्झौतामा हस्ताक्षर
हाम्रा कुरा
प्रकाशित २०८२ साउन २५ आइतबार
1.3k
Shares
काठमाडौँ । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको मध्यस्थतामा अर्मेनिया र अजरबैजानबीच शान्ति सम्झौतामा हस्ताक्षर भएको छ। ह्वाइट हाउसमा आयोजित शान्तिवार्ताको घोषणा गर्दै ट्रम्पले दुई पूर्व सोभियत गणतन्त्रले दशकौँ लामो द्वन्द्वपछि दिगो शान्तिका लागि प्रतिबद्धता जनाएको बताए।
ट्रम्पको मध्यस्थताका लागि दुवै देशका नेताहरूले आभार व्यक्त गर्दै उनलाई नोबेल शान्ति पुरस्कारका लागि योग्य व्यक्ति भएको बताएका छन्। अर्मेनियाका प्रधानमन्त्री निकोल पाशिन्यान र अजरबैजानका राष्ट्रपति इल्हाम अलियेभले हस्ताक्षर गरेको यो सम्झौतालाई ऐतिहासिक भनिएको छ।
सम्झौताका मुख्य बुँदाहरूमा दुई देशले सबै प्रकारका लडाइँ सदाका लागि रोक्ने, व्यापार, यात्रा र कूटनीतिक सम्बन्धहरू खुला गर्ने तथा एकअर्काको सार्वभौमिकता र क्षेत्रीय अखण्डताको सम्मान गर्ने सहमति भएको छ। यसका साथै, अजरबैजानलाई नखचिवानसँग जोड्न अर्मेनिया हुँदै जाने एउटा ट्रान्जिट करिडोर स्थापना गर्ने उल्लेख छ, जसलाई ‘अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति र समृद्धिका लागि ट्रम्प मार्ग’ नाम दिइएको छ।
यद्यपि, सम्झौतालाई कार्यान्वयन गर्न विस्तृत व्याख्याको अभाव देखिएको छ। ट्रम्पले कुनै विवाद बाँकी रहेमा आफूलाई फोन गर्न आग्रह गरेका छन्। यो सम्झौताको इरान, टर्की र युरोपेली संघका प्रमुखहरूले पनि स्वागत गरेका छन्।
क्रिश्चियन बहुल अर्मेनिया र मुस्लिम बहुल अजरबैजानबीच दशकौँदेखि सीमा र नागोर्नो-काराबाख क्षेत्रलाई लिएर विवाद थियो। यो विवादित क्षेत्रमा सन् २०२० मा भएको युद्धपछि अजरबैजानले कब्जा गरेको थियो, जसका कारण करिब एक लाख जातीय अर्मेनियालीहरू पलायन भएका थिए। यस ऐतिहासिक सम्झौतापछि दुवै देशका नेताहरूले शान्तिको नयाँ युग सुरु भएको बताएका छन्।
