ललितपुर । सहकालका देवता रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ बनाउने काम सोमबारबाट सुरु हुँदैछ । देशकै सबैभन्दा लामो रथजात्राको रुपमा रहेको मच्छिन्द्रनाथको रथ ललितपुरको पुल्चोकमा बनाइन लागिएको हो ।
नेवार समुदायका विभिन्न जातजाति एक आपसमा मिलेर काठ र बेटमात्रैले शिखर शैलीको रथ बनाउने गर्दन् ।
३२ लक्षणयुक्त मच्छिन्द्रनाथ भन्दै ३२ हात अग्लो रथ र यसको अगाडी ३२ हात लामो नाग आकारको काठको घःमा, जसमा भैरबको मुकुट राखिन्छ । मच्छिन्द्रनाथको महास्नानसँगै रथ बनाउने प्रक्रिया सुरु हुन्छ ।
वैशाख कृष्ण प्रतिपदाका दिनमा आइतबार मच्छिन्द्रनाथको महास्नानसँगै हाम्व कि स्वायेगु भन्दै रथका लागि जग हाल्ने काठको पुजा गरिएको थियो ।
हाम्व कि स्वायेगु भनेको पुल्चोकको दमकलस्थित सडकछेउमा बनाउने रथको जगमा प्रयोगहुने ४ वटा काठको पुजा आजा गरेर स्थापना गर्नु हो ।
रातो मच्छिन्द्रनाथको रथ जात्रामा विभिन्न जातजाति जस्तै पानेजु , नेकु , ब्वसी , घकु, बाराही, ञवालले रथजात्राका लागि विभिन्न जिम्मेवारी बहन गर्दै आएका छन् ।
उनीहरुलाई कामका आधारमा परापुर्वकालदेखि नै थर दिइएको बाराहीका नाइके दिल कुमार बाराहीेले बताए ।
करिब ३ महिना लामो यो रथजात्रामा बाम्हण, जोशी, चित्रकार, कुमाले, तुलाधर , शाही , खड्गी लगायतको पनि महत्वपुर्ण भुमिका रहदै आएको छ ।
रातो मच्छिन्द्रनाथलाई भने आजदेखि दशकर्मपुजा गरीने भएकाले कसैलाई पनि दर्शन गर्न दिइँदैन । आउने वैशाख शुक्ल प्रतिपदाका दिन रातो मच्छिन्द्रनाथलाई रथारोहण गराएपछि रथ यात्रा सुरु हुनेछ ।
