काठमाडौँ ।  अर्बपति एलन मस्कलाई उनको सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्म 'एक्स' विरुद्ध भइरहेको फ्रान्सेली अनुसन्धानको सिलसिलामा सोमबार पेरिसमा स्वैच्छिक अन्तर्वार्ताका लागि बोलाइएको छ। यद्यपि मस्क उक्त सोधपुछका लागि उपस्थित हुनेछन् वा छैनन् भन्ने विषय अझै स्पष्ट भइसकेको छैन। फ्रान्सेली अधिकारीहरूले सन् २०२५ जनवरीमा सुरु गरिएको अनुसन्धानको बाँकी प्रक्रियाका लागि फेब्रुअरीमै मस्कलाई पत्राचार गरेका थिए।

यो अनुसन्धान मुख्य रूपमा एक्सको एल्गोरिदम फ्रान्सको राजनीतिमा हस्तक्षेप गर्न प्रयोग गरिएको भन्ने गम्भीर आरोपमा केन्द्रित छ। साथै सामूहिक अपराध र यौन 'डिपफेक' को प्रसारबारे अनुसन्धान गर्न एक्सको एआई च्याटबोट 'ग्रोक' ले अस्वीकार गरेपछि यो मामला थप जटिल बनेको थियो। यसअघि फेब्रुअरीमा फ्रान्सेली अभियोजनकर्ताहरूले एक्सको पेरिसस्थित कार्यालयमा छापा समेत मारेका थिए, जसलाई कम्पनीले 'राजनीतिकृत छापा' र 'अपमानजनक न्यायिक कार्य' भन्दै आलोचना गरेको थियो।

फ्रान्सेली अभियोजकहरूले मस्क र तत्कालीन सीईओ लिन्डा याकारिनोलाई घटनाको समयमा एक्सको वैधानिक प्रबन्धकको हैसियतमा सोधपुछका लागि बोलाएका हुन्। मस्कले यस कदमलाई 'राजनीतिक आक्रमण' को संज्ञा दिएका छन्। कम्पनीको दुई वर्ष नेतृत्व गरेकी याकारिनोले गत वर्ष जुलाईमा पदबाट राजीनामा दिइसकेकी छिन्। पेरिसका अभियोजक लाउरे बेकुआउले कम्पनीका अन्य कर्मचारीहरूलाई पनि अप्रिल २० देखि २४ सम्म साक्षीका रूपमा उपस्थित हुन बोलाइएको बताएका छन्।

पेरिस अभियोजनकर्ताको कार्यालयले मस्क वा अन्य कर्मचारीहरू स्वैच्छिक सोधपुछमा उपस्थित नभए पनि अनुसन्धानको प्रक्रिया नरोकिने शनिबार स्पष्ट पारेको छ। अधिकारीहरूले सुरक्षा र गोपनीयताका कारण मस्कको निर्धारित अन्तर्वार्ताको स्थान वा समयको बारेमा कुनै विवरण सार्वजनिक गरेका छैनन्। यो अनुसन्धान बाल यौन दुर्व्यवहार सामग्रीको उपलब्धता र मानवता विरुद्धको अपराधको इन्कार गर्ने जस्ता आपराधिक गतिविधिहरूमा केन्द्रित छ। गैरनाफामूलक संस्था 'सीसीडीएच' का अनुसार जनवरीको अन्त्यतिर मात्रै ११ दिनको छोटो अवधिमा यस प्लेटफर्मबाट करिब ३० लाख यौनजन्य तस्बिरहरू र २३ हजार बालबालिकाका अश्लील सामग्रीहरू प्रसार भएका थिए।