काठमाडौँ । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले हर्मज जलमार्गमा रोकिएका व्यापारिक जहाजहरूलाई सुरक्षित रूपमा बाहिर निकाल्न सोमबार बिहानदेखि विशेष अभियान सुरु गर्ने घोषणा गरेका छन्। ट्रम्पले यस अभियानलाई ‘प्रोजेक्ट फ्रीडम’ नाम दिँदै यसलाई एक ‘मानवीय पहल’ का रूपमा व्याख्या गरेका हुन्।

सामाजिक सञ्जाल ‘ट्रुथ सोसल’ मार्फत जानकारी दिँदै राष्ट्रपति ट्रम्पले मध्यपूर्वको विवादमा संलग्न नभएका विभिन्न मुलुकहरूले आफ्ना जहाज र चालक दलका सदस्यहरूको सुरक्षाका लागि अमेरिकासँग सहयोग मागेको बताएका छन्। उनले भनेका छन्, “धेरैजसो जहाजहरूमा खाद्य सामग्री र आधारभूत आवश्यकताको अभाव हुन थालेको छ। इरान, मध्यपूर्व र संयुक्त राज्य अमेरिकाको हितलाई ध्यानमा राख्दै हामी ती जहाजहरूलाई सुरक्षित बाहिर निकाल्न मार्गदर्शन गर्नेछौँ।” उनले यस प्रक्रियामा कुनै पनि प्रकारको अवरोध सिर्जना गरिए त्यसको सशक्त प्रतिवाद गरिने चेतावनी समेत दिएका छन्।

अमेरिकी सेन्ट्रल कमाण्डका अनुसार यस अभियानमा गाईडेड मिसाइल डिस्ट्रोयर, १०० भन्दा बढी विमान र करिब १५ हजार सेवाकर्मीहरू परिचालन हुने छन्।

ट्रम्पको यो घोषणा यस्तो समयमा आएको छ, जब इरानले आफ्नो १४ बुँदे शान्ति प्रस्तावमाथि अमेरिकाबाट प्राप्त प्रतिक्रियाको समीक्षा गरिरहेको जनाएको छ। यद्यपि, राष्ट्रपति ट्रम्पले शनिबार उक्त प्रस्ताव स्वीकार्य हुने सम्भावना न्यून रहेको टिप्पणी गर्दै इरानले आफ्नो विगतका कार्यहरूको ‘उचित मूल्य’ नचुकाएको दाबी गरेका थिए।

यसैबीच इरानी विदेश मन्त्रालयका प्रवक्ता इस्माइल बाघेईले इरानको प्रस्ताव विशेष रूपमा युद्ध अन्त्य गर्ने विषयमा मात्र केन्द्रित रहेको स्पष्ट पारेका छन्। उनले केही सञ्चारमाध्यममा आएका हल्लाहरूको खण्डन गर्दै यस प्रस्तावमा आणविक क्षेत्रसँग सम्बन्धित कुनै पनि विषय समावेश नरहेको र हाल आणविक वार्ताको चरणमा नरहेको बताएका छन्। पाकिस्तानको मध्यस्थतामा भएको युद्धविरामपछि दुवै देशबीच शान्ति वार्ताको प्रयास भइरहे पनि ठोस सहमति भने जुट्न सकेको छैन।